{"id":4523,"date":"2015-11-03T01:31:23","date_gmt":"2015-11-03T00:31:23","guid":{"rendered":"http:\/\/baranowscy.eu\/wordpress\/?p=4523"},"modified":"2016-11-28T11:04:18","modified_gmt":"2016-11-28T10:04:18","slug":"czy-znasz-juz-topinambur","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baranowscy.eu\/wordpress\/czy-znasz-juz-topinambur\/","title":{"rendered":"Czy znasz ju\u017c topinambur?"},"content":{"rendered":"

Czy znasz ju\u017c topinambur, czyli s\u0142onecznik bulwiasty? Jak wiele cennych warzyw, to przyby\u0142o do Europy z Ameryki P\u00f3\u0142nocnej i znalaz\u0142o tu podatny grunt, aby zadomowi\u0107 si\u0119 w naszych ogrodach.<\/strong><\/p>\n

\"czy_znasz_juz_topinambur\"<\/a><\/p>\n

Nazwa ro\u015bliny pochodzi od brazylijskiego plemienia Indian Tupinamba, kt\u00f3rego przedstawiciele zostali przywiezieni do Europy w tym samym czasie, co warzywo (1613 r.), ale nie mieli z nim nic wsp\u00f3lnego\u2026 W Polsce s\u0142onecznik bulwiasty nazywano m.in. bulw\u0105, gdul\u0105 ziemn\u0105, \u015bwi\u0144skim orzechem czy \u015bwinim chlebem.<\/p>\n

Dzi\u015b \u0142atwiej go wyhodowa\u0107, ni\u017c kupi\u0107 w warzywniaku<\/strong> i cho\u0107 jego uprawa jest niewymagaj\u0105ca, a ro\u015blina w\u0142a\u015bciwie rozrasta si\u0119 sama, ceny topinamburu bywaj\u0105 bardzo wysokie. Zach\u0119cam wszystkich do spr\u00f3bowania tej przepysznej bulwy (do kupienia oczywi\u015bcie w Kooperatywie Dobrze<\/a>) i samodzielnego posadzenia warzywa. Jest tak ma\u0142o wymagaj\u0105ce, \u017ce wyros\u0142o nawet na do\u015b\u0107 trudnej glebie naszej dzia\u0142ki i w ci\u0105gu kilku tygodni mogli\u015bmy ju\u017c zbiera\u0107 pierwsze bulwy – z tym lepiej jednak poczeka\u0107 do pierwszych przymrozk\u00f3w<\/strong> (o czym ni\u017cej).<\/p>\n

\"topinambur_1\"<\/a><\/p>\n

Helianthus tuberosus<\/strong><\/em><\/h2>\n

Topinambur \u2013 inaczej s\u0142onecznik bulwiasty \u2013 nale\u017cy do rodziny astrowatych, kt\u00f3ra obejmuje m.in. sa\u0142at\u0119, s\u0142onecznik czy karczocha. Na naszym kontynencie uprawiany jest od pocz\u0105tki XVII wieku, w Polsce pojawi\u0142 si\u0119 w 1730 roku. To gatunek inwazyjny \u2013 szybko \u201euciek\u0142\u201d z upraw i rozprzestrzeni\u0142 si\u0119 jako dzika ro\u015blina, dotar\u0142 niemal we wszystkie zak\u0105tki globu. Jego popularno\u015b\u0107 by\u0142a zmienna, z popularnej ro\u015bliny pastewnej zmieni\u0142 si\u0119 w uci\u0105\u017cliwy chwast, a dzi\u015b wi\u0119kszo\u015b\u0107 Polak\u00f3w dopiero na nowo odkrywa jego smak i traktuje niemal jak warzywo egzotyczne, cho\u0107 przecie\u017c obecne na naszym kontynencie ju\u017c 400 lat<\/strong>.<\/p>\n

Topinambur jest ma\u0142o wymagaj\u0105cy, \u0142atwo si\u0119 rozrasta i ma du\u017c\u0105 zdolno\u015b\u0107 do regeneracji \u2013 k\u0142\u0105cze odbija nawet z fragmentu bulwy. Cz\u0119\u015b\u0107 nadziemna wyrasta nawet do 2\u20133 metr\u00f3w i ma ona du\u017ce znaczenie dla wielko\u015bci cz\u0119\u015bci podziemnej: najlepsze plony bulw topinamburu otrzymamy, je\u015bli cz\u0119\u015b\u0107 zielona pozostanie nieskoszona a\u017c do przymrozk\u00f3w<\/strong>. Z kolei je\u015bli ro\u015blina hodowana jest na pasz\u0119, cz\u0119\u015b\u0107 zielon\u0105 trzeba \u015bci\u0105\u0107 przed kwitnieniem (do ko\u0144ca czerwca), co jednak spowoduje, \u017ce bulwy osi\u0105gn\u0105 po\u0142ow\u0119 mo\u017cliwej wielko\u015bci.<\/p>\n

\"topinambur_2\"<\/a><\/p>\n

Co ciekawe, bulwy \u2013 dzi\u0119ki zawarto\u015bci inuliny \u2013 s\u0105 odporne na mrozy i mog\u0105 spoczywa\u0107 w ziemi ca\u0142\u0105 zim\u0119. Dzi\u0119ki temu sezon na topinambur trwa od jesieni do wiosny.<\/p>\n

\r\n
\r\n Co warto wiedzie\u0107 o sk\u0142adzie topinamburu:<\/strong><\/p>\n