{"id":11932,"date":"2021-07-27T20:01:45","date_gmt":"2021-07-27T18:01:45","guid":{"rendered":"https:\/\/baranowscy.eu\/wordpress\/?p=11932"},"modified":"2021-07-27T20:10:41","modified_gmt":"2021-07-27T18:10:41","slug":"adam-zbyryt-krajobraz-strachu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/baranowscy.eu\/wordpress\/adam-zbyryt-krajobraz-strachu\/","title":{"rendered":"Adam Zbyryt, \u201eKrajobraz strachu\u201d"},"content":{"rendered":"

\u201eKrajobraz strachu\u201d Adama Zbyryta zrobi\u0142 na mnie wra\u017cenie. Je\u015bli kojarzycie strach przede wszystkim z niechcian\u0105 emocj\u0105, kt\u00f3rej nadmiar prowadzi do stresu, mo\u017cecie si\u0119 zdziwi\u0107, jak wa\u017cny jest strach dla zwierz\u0105t. Dzi\u0119ki niemu i subtelnej siatce powi\u0105za\u0144 mi\u0119dzy organizmami i ich reakcjami na sytuacje zagro\u017cenia zwierz\u0119ta wypracowa\u0142y system wzajemnego ostrzegania si\u0119 przed niebezpiecze\u0144stwem. Dzi\u0119ki niemu mog\u0105 prze\u017cy\u0107 w naturze i przechytrzy\u0107 nawet cz\u0142owieka.<\/strong><\/p>\n

Ludzie lubi\u0105 mie\u0107 strach pod kontrol\u0105, ba\u0107 si\u0119 w okre\u015blonych okoliczno\u015bciach. Nie lubi\u0105 strachu, je\u015bli sami o niego nie prosz\u0105. Dreszczyk emocji w kinie, nad przepa\u015bci\u0105, podczas szybkiego zjazdu na nartach sprawia nam paradoksalnie przyjemno\u015b\u0107, ale niepok\u00f3j w ciemnej uliczce to raczej niepo\u017c\u0105dane uczucie. Nasz strach zosta\u0142 ucywilizowany, tymczasem naturalny strach wyst\u0119puj\u0105cy u zwierz\u0105t to narz\u0119dzie umo\u017cliwiaj\u0105ce prze\u017cycie.<\/p>\n

\"Bociany<\/a>
Bociany bia\u0142e w gnie\u017adzie<\/figcaption><\/figure>\n

Jak zmierzy\u0107 strach<\/h2>\n

W „Krajobrazie strachu” znajdziemy przegl\u0105d bada\u0144 nad ptakami (na nich skupia si\u0119 ksi\u0105\u017cka) z ca\u0142ego \u015bwiata.<\/strong> Okre\u015blano m.in. poziom kortykosteronu we krwi i odchodach, b\u0119d\u0105cego wyznacznikiem bycia pod presj\u0105 (np. drapie\u017cnika). Obserwacje naukowc\u00f3w skupia\u0142y si\u0119 na r\u00f3\u017cnych aspektach \u017cycia tych zwierz\u0105t: od zdobywania pokarmu, przez unikanie stania si\u0119 pokarmem, po wyb\u00f3r partnera\/partnerki i opiekowanie si\u0119 potomstwem (lub porzucenie gniazda). Badano te\u017c wierno\u015b\u0107 w parze i przynale\u017cno\u015b\u0107 jaj w gnie\u017adzie do przypisanego ojca oraz reakcje na zdrady. Czasem wyniki by\u0142y zaskakuj\u0105ce.<\/p>\n

Nie wszystkie sytuacje, kt\u00f3re naturalnie \u0142\u0105czymy z poczuciem straty, u zwierz\u0105t s\u0105 prze\u017cywane tak samo.<\/strong> Jak si\u0119 okazuje, na przyk\u0142ad utrata l\u0119gu nie musi by\u0107 dla ptaka silnym stresem. Je\u015bli korzy\u015bci\u0105 jest przetrwanie rodzic\u00f3w, kt\u00f3rzy maj\u0105 szans\u0119 na jeszcze kilka sezon\u00f3w l\u0119gowych, to ptak mo\u017ce potraktowa\u0107 porzucenie gniazda jako ryzyko wpisane w rozmna\u017canie si\u0119. Wa\u017cniejsze od wychowania dzieci bywa prze\u017cycie rodzic\u00f3w.<\/p>\n

Ptasi m\u00f3zg<\/h2>\n

Ksi\u0105\u017ck\u0119 Adama Zbyryta \u015bwietnie czyta\u0142o mi si\u0119 po niedawnej lekturze „J\u0119zyk\u00f3w zwierz\u0105t”, kt\u00f3ra to ksi\u0105\u017cka te\u017c sporo miejsca po\u015bwi\u0119ca ptakom w\u0142a\u015bnie.<\/p>\n

Eva Meijer \u201eJ\u0119zyki zwierz\u0105t\u201d<\/a><\/p><\/blockquote>\n